Šta je to kliring?

Kliring na engleskom obuhvata konotacije kao što su: pročistiti, očistiti, objasniti. Najbolji prevod bi možda bio: pranje, sa dvostrukim značenjem: očistiti i ukloniti. Upotreba engleskog naziva je ustaljena zbog odsustva adekvatne reči na našem jeziku.

Kliring je baziran na otkriću da brojni čovekovi problemi nastaju kao rezultat nesposobnosti da se ostvari autentičan i zadovoljavajući medjuljudski odnos, naročito sa bliskim osobama. Predstavlja celovit i integrisan sistem teorije i prakse zasnovan na komunikaciji i medjusobnom dijalogu, koji se odvija izmedju školovanog klirera i zainteresovanog klijenta, na nivou svesnih individua, u ravnopravnom, sigurnom i etičkom odnosu. Precizno razrađeni procesi pomažu klijentu da locira područja emocionalnih naboja i mentalnih barijera, i da ih se rastereti i oslobodi. Praksa kliringa dovodi do kognitivnih procesa i porasta svesnosti, podizanja motivacije, nove organizacije iskustva i ponašanja, kao i konstruktivnijeg i odgovornijeg delovanja. Na taj način klijent popravlja svoju sposobnost komunikacije i povećava svoj kapacitet za neposrednije i odgovornije odnose sa drugima. Istovremeno, smanjuje krutost, izveštačenost i konfliktno ponašanje. Standardni dobici su: unutrašnji mir, veća otvorenost prema drugima i viši stupanj realizacije i samoostvarenosti na privatnom i poslovnom planu.

Kliring je nastao u Americi šesdesetih godina. Osnovne temelje je postavio amerikanac Čarls Berner (1929-2007.) u svojoj knjizi “Majstorstvo komuniciranja - Priručnik za savremenu psihoterapiju”, koja je 1996. godine prevedena i štampana na srpskom jeziku.


Metoda rada

U kliringu je naglasak na procesovanju, dijalogu i vođenim MENTALNIM, EMOCIONALNIM i TELESNIM tehnikama, umesto na interpretaciji i savetovanju.

Tehnike rada i tehnološki pristup, uprošćeno i sistematizovano, mogu se predstaviti u šest kategorija ili nivoa.

Prva dva nivoa (-1 i prvi) bave se porastom klijentove komunikacione sposobnosti, kroz korišćenje verbalnih i tehnika telesne komunikacije. Standardni dobici su: bolje predstavljanje sebe, rasterećenje od pojedinih zadržaja i emocionalnih opterećenja, otvaranje pojedinih ignorisanih aspekata životne realnosti, uvidi i porast svesnosti i razumevanja. Takođe, mnogi problemi mogu nestati već na ovom nivou rada, s obzirom da su imali svoje korene u nepotpunoj ili neadekvatnoj komunikaciji. Brojni konflikti u vezi sa profesionalnim životom spadaju u ovu kategoriju, te otuda proističe i široka mogućnost za primenu kliringa u menadžmentu (poslovno savetovanje, koučing, trening sposobnosti).

Širi i potpuniji pristup radu sa problemima i konfliktima imamo na narednom, drugom nivou, kada se mogu prepoznati i otkriti njihovi pravi uzroci i osloboditi pažnja koja je bila za njih hronično vezana. Problemi se tako transformišu u projekte, koji se onda uz kultivisanje istrajnosti i samodiscipline, realizuju po sistemu - korak po korak.

U nastavku rada (nivo tri), klijent se suočava sa stidom i osećanjem krivice. Dok se na početku rada obično nalazio u poziciji žrtve, okrivljivao okolinu i imao zamagljen osećaj sopstvenog dela odgovornosti, klijent na ovom nivou rada počinje

da otkriva sopstvenu umešanost u nastanak problema, postepeno kultiviše ličnu etiku i razvija viši stupanj odgovornosti za svoje postupke. Smanjivanjem i uklanjanjem stida anuliraju se i patološki mehanizmi iz kojih proističu štetne navike, destrukcije i bolesti zavisnosti.

Na četvrtom nivou, klijent se suočava sa svojim fiksiranim stavovima, negativnim crtama ličnosti i svojim destruktivnim životnim scenarijem. U kliringu, ovaj aspekt rada je teoretski i operativno veoma dobro razvijen, te bukvalno predstavlja tehnološki proboj na polju psihoterapije i treninga sposobnosti.

Peti nivo se bavi radom sa emocijama: rekontaktiranjem emocionalnih trauma iz prošlosti i rehabilitovanjem čovekove sposobnosti da oseća i u punoj meri doživljava svoje i tuđe emocije.

Rad u kliringu se odvija u vidu jednoipočasovnih i dvočasovnih sesija, čiji se broj i učestalost određuju za svakog klijenta posebno. Na početku rada se obično obavi uvodni intervju, tokom kojeg se ustanove stvarni ciljevi zainteresovane osobe i dogovaraju uslovi i pravila zajedničkog rada.


Odlike kliringa

Kliring daje prednost subjektivnoj realnosti klijenta, koju klirer nastoji da razume i da mu pomogne da bolje funkcioniše u svakodnevnom životu, umesto da ga posmatra, procenjuje, dijagnosticira, savetuje, leči i prepravlja na osnovu svojih ličnih ili tzv. objektivnih naučnih kriterijuma.

Klijent i klirer se tokom rada nalaze u ravnopravnom odnosu, neposrednom i otvorenom, koji je regulisan jasnim i doslednim stručnim i etičkim normama. To je moguće ostvariti jer je u procesu svog obrazovanja, osim teoretskog studiranja i zanatskog treninga, svaki klirer prešao i dug put rada na sebi.


Kome se preporučuje?

Svima koji jednostavno žele da postignu više u svom životu, bilo da se radi o ličnim, porodičnim, poslovnim i drugim pozitivnim ciljevima.

U smislu ličnog razvoja kliring se preporučuje osobama koje imaju probleme komunikacije sa ljudima iz svoje okoline ili su opterećeni raznim tegobama mentalne prirode, kao što su: kompleksi, strahovi, nesigurnost, neodlučnost, lenjost..

Takođe, osobama koje su emotivno “isključene” i “zakočene”, tj. ljudima koji su postali hladni i neosetljivi, ili se nalaze u neprekidnoj borbi sa svojim osećanjima.

Zatim, svima koji pate od griže savesti, stida, ili neke bolesti zavisnosti. Posebno, ljidima koji su uklješteni u sopstvene krute stavove, zbog kojih nisu u stanju da nađu izlaz iz, za njih, trenutno ili hronično nepodnošljive situacije.

Osobama koje su spremne na preporod i nove ciljeve.

Kliring se preporučuje kao mentalna i emocionalna higijena, jer deluje kao prevencija od psihičkih i fizičkih tegoba, i kao psihička priprema za velike ili neminovne promene u životu: brak, roditeljstvo, izbor studija, novi posao, odlazak u penziju, hronična bolest, razvod braka, gubitak bližnjih, promena životne sredine, priprema za nove životne uloge u porodici ili u radnoj sredini. Isto tako, kao paralelna ili prateća terapija kod brojnih duševnih i psihosomatskih oboljenja.

Ukratko, teško je pronaći osobu koja ne bi ostvarila konkretne i višestruke dobiti od kliringa.

U biznisu i za poslovne potrebe, principi i tehnike kliringa se primenjuju u profesionalnom treningu menadžera iz domena: poslovne komunikacije, prodaje, pregovaranja i medijacije, rešavanja problema i konflikata, prezentacije, timskog rada, rada sa teškim klijentima i drugo, kao i pristup i metod rada u koučingu i poslovnom savetovanju.